Rodzaje gleby a wymagania roślin.

2020-12-15
Rodzaje gleby a wymagania roślin.

Każdy bardziej zaawansowany ogrodnik wie jak ważna jest gleba w ogrodzie. Niestety wielu z nich nabywało swoja wiedzę na podstawie prób i błędów niejednokrotnie doszczętnie niszcząc rośliny w ogrodzie. Aby przyszłe pokolenia ogrodników hobbystów lub przyszłych profesjonalnych ogrodników nie musiało przechodzić podobnej drogi, przedstawiamy - kompleksowy poradnik na temat gleby.

Co to jest gleba?

To pytanie wydaje się banalne. Gleba to inaczej ziemia, podłoże, czy grunt, w którym sadzimy rośliny. Jednak z punktu widzenia bardziej profesjonalnej definicji to biologicznie czynna, powierzchniowa warstwa skorupy Ziemi. Jest to integralny składnik ekosystemu zarówno na lądzie, jak i w wodzie.
Dlaczego biologicznie czynna? Ponieważ cały czas warunki zewnętrzne takie jak działalność człowieka, klimat, czy czas mają na nią wpływ, przez co może się zmienić.

Z czego się składa gleba?

Najprościej ujmując gleba składa się z różnych związków mineralnych i organicznych, materii, która pochodzi ze szczątek zwierząt i roślin, a także z wody i powietrza.
Tak, dokładnie z powietrza. Naukowcy określili bowiem, że gleba składa się z trzech faz odpowiadającym trzem stanom skupienia :
- stałej - czyli wszystkie te cząstki mineralne, organiczne,
- ciekłej - czyli wody podziemnej, a także tej której zostaje wchłonięta przez glebę na przykład z deszczu
- gazowej - czyli powietrza i pary wodnej, która jest uwięziona pod ziemią, na przykład na skutek tuneli tworzonych przez owady i zwierzęta.

Gleby możemy podzielić pod względem kilku czynników. Pierwszy z podziałów to tak zwany podział ciężkości agrotechnicznej gleby, czyli tego, czy ziemia jest uznawana za ciężką, lekką. Dokładny podział wygląda następująco :
- bardzo lekkie - głównie piaski, luźne gleby,
- lekkie - piaski gliniaste,
- średnie - gleby piaszczyste, lekkie, pyły,
- ciężkie - pyły ilaste, gliny piaszczysto-ilaste, zwykłe,
- bardzo ciężkie - iły piaszczyste, pylaste i zwykłe.

Drugi podział jest pod względem przepuszczalności gruntu. Dzielimy ją wtedy na :
- przepuszczalną - na przykład piaski, żwiry
- nieprzepuszczalną - na przykład iły, gliny, pyły.
Jednak co oznacza gleba przepuszczalna? Przepuszczalność to inaczej właściwości filtracyjne gruntu, czyli określenie zdolności przewodzenia wody z danej ziemi. Determinuje ona poziom przepływu wody podziemnej. Na podstawie przepuszczalności wody możemy także w ogrodzie określić ile będzie stała woda, po ulewie.

Co to jest odczyn gleby?

Jaki odczyn ma gleba?

Te dwa pytania mogą się skojarzyć się z lekcjami chemii w szkole. Poznawaliśmy tam bowiem kwasy i zasady. Skojarzenie to, jak się okazuje jest bardzo trafne.
Odczyn gleby to jej właściwości wyrażona najczęściej poprzez pH. Co to jest odczyn pH gleby? To wskaźnik, który pokazuje, czy gleba jest zasadowa, czy kwasowa, a może neutralna. Odczyn mniejszy niż 4,5 pH oznacza glebę bardzo kwaśną. Od 4,5 do 5,5 mamy do czynienia z gleba kwaśną. Przedział 5,6 do 6,5 to ziemie lekko kwaśne. Od 6,6 do 7,2 mamy gleby obojętne, czyli neutralne, ani kwasowe ani zasadowe. Od 7,2 mamy gleby zasadowe.

Po co jest nam pH gleby?

Otóż większość roślin ogrodowych upodobało sobie gleby lekko kwaśne lub obojętne. Jednak wiele roślin potrzebuje innego pH. Na przykład gleba do hortensji powinna być kwaśna - od 5,0 do 5,5 pH. Gleba do borówki amerykańskiej powinna być za to bardzo kwaśna. Podobnie gleba do azalii.

Jak zmierzyć, czy pH gleby jest odpowiednie dla danej rośliny?

 

Kwasomierzem. Na rynku dostępne są dwa rodzaje tego urządzenia. Pierwszy - kwasomierz chemiczny - używamy poprzez nałożenie odrobiny ziemi w zagłębieniu płytki. Następnie mieszamy ją z dołączonymi odczynnikami. Roztwór barwi się na jeden z kolorów, jakie mamy dostępne na próbniku lub instrukcji urządzenia. Wystarczy tylko porównać kolor i uzyskujemy wiedzę na temat tego, jaką mamy glebę.
Drugi kwasomierz elektroniczny jest prostszy w użyciu. Wystarczy umieścić bolec kwasomierza pionowo w ziemi i odczytać wynik.
Co kiedy kwasowość naszej gleby nie będzie pasować naszym roślinom? Jeśli jest za mało kwaśna możemy ją zakwasić mieszając ją z kwaśnym torfem lub korą sosnową. Sprawienie, by miała ona odczyn zasadowy to wapnowanie gleby. Można to zrobić dodając kredy mielonej lub nawozów wapniowo-magnezowych.

Jak klasyfikuje się żyzność gleby?

Gleba zależnie od miejsca składa się z różnych elementów. Dzięki temu ma ona inne właściwości, ale przede wszystkim żyzność. Sklasyfikowanych zostało 6 głównych klas żyzności ziemi.
Pierwsza klasa to najlepsze ziemie, czarnoziemy i mady. Są łatwe do uprawy i zawierają dużo składników mineralnych. Na tych ziemiach wyrosną nawet najbardziej wymagające rośliny. Występują zazwyczaj na równinach, stepach, nizinach w pobliżu rzek.
Druga klasa to ziemie nieco gorsze. Są to głównie gleby brunatne, bardzo podobne do czarnoziemów, ale rośliny na nich zwykle są mniej okazałe. Bardzo często sadzi się na nich sady.
Trzecia klasa to gleby nie najlepsze ale dalej dobre. Zalicza się do nich, głównie zdegradowane czarnoziemy, mniej urodzajne mady lub gleby torfowe. Są to gleby, przy których należy popracować, by wyrosła w nich każda roślina.
Czwarta klasa to gleby, które nawet przy dużym wysiłku nie dadzą rezultatów podobnych do wyższych klas. Są zbyt ubogie w składniki mineralne, często zbyt ciężkie i twarde, by niektóre rośliny zdołały się należycie ukorzenić. Są to głównie gleby bielicowe i rędziny.
Piąta klasa to gleby bielicowe lub rędziny ale z dużą ilością naturalnego piasku i kamieni. Takie gleby są ciężkie nawet pod uprawę sadów. W większości wykorzystywane są pod pola ziemniaków, cebuli, czy innych roślin lubiących piach. Wymagają jednak dużej ilości podlewania, ze względu na szybkie wysychanie.
Szósta klasa gleb jest niemalże niemożliwa do uprawy jakichkolwiek roślin. Najczęściej pola, czy działki na takich glebach albo wykorzystuje się jako pastwiska, lub ładny trawnik, albo stara się nawieźć na niego inną ziemię.

Pokaż więcej wpisów z Grudzień 2020
Strona korzysta z plików cookie w celu realizacji usług zgodnie z Polityką dotyczącą cookies. Możesz określić warunki przechowywania lub dostępu do cookie w Twojej przeglądarce.
Zamknij
pixel